انقلاب پژوهی

انقلاب پژوهی

ابعاد مثبت و منفی فرهنگ سیاسی نخبگان درجمهوری اسلامی ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانشیار علوم سیاسی، دانشگاه علوم انتظامی امین، تهران، ایران
چکیده
رهبران و نخبگان سیاسی در هر جامعه و نظام سیاسی نقش کلیدی در مدیریت کشور و تصمیم‌گیری‌های مهم و راهبردی ایفا می‌نمایند؛ تا جایی که توسعه ملی و یا عدم توسعه کشورها به رهبران و نخبگان سیاسی نسبت داده می‌شود. فرهنگ سیاسی نخبگان که مبنای رفتارهای سیاسی آنها در عرصه‌های مختلف است از اهمیت بسزایی برخوردار است. تحقیق حاضر پویشی علمی به منظور بررسی ابعاد مثبت و منفی فرهنگ سیاسی نخبگان در جمهوری اسلامی ایران است. تحقیق حاضر از نوع تحقیقات کیفی است که با استفاده از روش تحلیل اسنادی انجام می‌گیرد. ابزارهای تحقیق عبارت‌اند از کتابها و مقاله‌ها واسناد موجود پیرامون فرهنگ سیاسی نخبگان. مهم‌ترین مولفه‌های فرهنگ سیاسی نخبگان سیاسی در ایران در دو بعد مثبت و منفی عبارت‌اند از مؤلفه‌های مثبت: معنویت و اخلاق، اخلاص، ساده‌زیستی، مردمی بودن، عقلانیت و علم‌گرایی، عزت و نفوذناپذیری، تواضع، شجاعت و ایثار، جهانی‌نگری. ابعاد منفی نیز شامل خودبزرگ‌بینی ، اغراق، قانون‌گریزی، انتقادناپذیری، دوگانگی شخصیت، بدبینی و سوءظن و روحیه قومگرایی است. 
کلیدواژه‌ها

موضوعات


قرآن کریم
نهج‌البلاغه (1379)، ترجمه علامه محمدتقی جعفری، تهران: انتشارات دانشگاه علوم انتظامی.
ازغندی، علیرضا (1388)، نخبگان سیاسی ایران بین دو انقلاب، تهران: نشر قومس.
امام خمینی، روح‌الله (1361)، صحیفه نور، جلد 21، تهران: سازمان مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی.
امام خمینی، روح‌الله (1373)، صحیفه امام خمینی، جلدهای 16 و 6، تهران: موسسه تنظیم و انتشار آثار امام خمینی (ره).
بهنود، مسعود (1369)، از سید ضیاء تا بختیار، تهران: انتشارات جاویدان.
بیرو، آلن (1380)، فرهنگ علوم اجتماعی، ترجمه باقرساروخانی، تهران: کیهان.
ترابی، یوسف (1391)، اجماع نظر نخبگان سیاسی و توسعه در جمهوری اسلامی ایران، تهران: دانشگاه امام صادق (ع).
ترابی، یوسف (1402)، جامعه‌شناسی نخبگان در جمهوری اسلامی ایران، تهران: انتشارات دانشگاه علوم انتظامی امین.
جزنی، بیژن (1358)، وقایع سی‌ساله اخیر ایران، تهران: نشر مازیار.
جعفرپورکلوری، رشید (1389)، فرهنگ سیاسی در ایران، تهران: انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
جلالی‌راد، محمدصادق؛ سپهرنیا، رزیتا (1396)، شاخص‌های فرهنگ سیاسی جمهوری اسلامی ایران در بعد کلان از دیدگاه نخبگان، فصلنامه مطالعات راهبردی سیاست‌گذاری عمومی، دوره 7 شماره 23، تابستان 96.
چلبی، مسعود (1375)، جامعه‌شناسی نظم تشریح و تحلیل نظری نظم اجتماعی، تهران: نشر نی.
درخشه، جلال (1386)، گفتمان سیاسی شیعه در ایران معاصر، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق (ع).
دهخدا، علی‌اکبر (1377)، لغت‌نامه، جلد 14، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
دیلم‌صالحی، بهروز (1384)، از نظم سیاسی تا نظم کیهانی در اندیشه ایرانی، تهران: مرکز بازشناسی اسلام و ایران.
رفیع پور، فرامرز (1380)، توسعه و تضاد (کوششی در جهت تحلیل انقلاب اسلامی و مسائل اجتماعی ایران)، تهران: شرکت سهامی انتشار.
روشه، گی (1389)، تغییرات اجتماعی، ترجمه منصور وثوقی، تهران: نشر نی.
روشه، گی (1383)، جامعه‌شناسی، ترجمه منوچهر صبوری، تهران: نشر نی.
زونیس، ماروین (1370)، شکست شاهانه، ترجمه عباس مخبر، تهران انتشارات طرح نو.
سریع القلم، محمود (1377)، مبانی عشیره‌ای فرهنگ سیاسی ایران، اطلاعات سیاسی و اقتصادی شماره 135-136.
سفری، محمدعلی (1376)، قلم و سیاست، تهران: نشر نامک.
شهیدی، سید جعفر (1376)، نهج‌البلاغه، ترجمه سید جعفر شهیدی، تهران: سازمان انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی.
طیبی شبستری، احمد (1351)، تقیه و امربه‌معروف و نهی از منکر، تهران: دفتر انتشارات اسلامی.
علم، اسدالله (1371)، خاطرات محرمانه اسدالله علم، گفتگوهای من با شاه، ترجمه: روه مترجمان، تهران: طرح نو.
فارسون، سمیح و مشایخی، مهرداد (1379)، فرهنگ سیاسی در جمهوری اسلامی ایران، ترجمه معصومه خالقی، تهران: مرکز بازشناسی اسلام و ایران.
فردوست، حسین (1386)، ظهور و سقوط سلطنت پهلوی، ج 2، تهران: اطلاعات.
فردوست، حسین (1369) ظهور و سقوط سلطنت پهلوی، ج 2، تهران: اطلاعات.
فولر، گراهام (1373)، قبله عالم، ژئوپلیتیک ایران، ترجمه عباس مخبر، تهران: انتشارات امیرکبیر.
محمدعلی‌بقال، عبدالحسین (1376)، المعجم العجمی، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
مرشدی‌زاد، علی (1390)، مقاله «فرهنگ سیاسی در نظام جمهوری اسلامی ایران»، کتاب سیاست و حکومت در جمهوری اسلامی ایران، به کوشش غلامرضا خواجه سروی، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق (ع).
مصلی نژاد، عباس (1386)، فرهنگ سیاسی ایران، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
مطهری، مرتضی (1379)، خلاصه آثار، سیری در سیره معصومین (ع)، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق (ع).
مطهری، مرتضی (1393)، خدمات متقابل ایران و اسلام، تهران: انتشارات صدرا.
معتضد، خسرو (1378)، هویدا، ج 2، تهران: انتشارات زرین.
نای، ژوزف (1387)، رهبری و قدرت هوشمند، ترجمه محمود رضا گلشن پژوه و الهام شوشتری‌زاده، تهران: انتشارات موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین‌المللی ابرار معاصر.
نفیسی، رسول (1379)، آموزش و فرهنگ سیاسی در جمهوری اسلامی ایران، سمیح فارسون و مهرداد مشایخی (ویراستاران) فرهنگ سیاسی در جمهوری اسلامی ایران، ترجمه معصومه خالقی، تهران: انتشارات کتاب باز.
نفیسی، رسول (1379)، «فرهنگ سیاسی و هویت ملی»، فصلنامه مطالعات ملی، سال دوم، شماره پنجم.
هنری‌لطیف‌پور، یدالله (1380)، فرهنگ سیاسی شیعه و انقلاب اسلامی، تهران: انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
 
-Almond,Gabriel and Bingham po well(1984) Comparative politics; Boston; Little Brown Company
Behnam.M.Reza,1986"Cultur.Fundution of Iranian politics", salt Lake City: University of Utah  Press.
-Falaci,Oriana,1973, The Mystically Divine Shah of Iran . Chicago Tribune.30 December
T.B.Bottomor.Elites et Societe,Paris,stock.1967.
-C.Wright Mills.The power Elites,NewYork.oxford University press 1956.
-Zonis, Marvin, The political Elite of Iran, Princeton  social  science Research Cauncil University press  1971.

  • تاریخ دریافت 24 شهریور 1402
  • تاریخ بازنگری 27 مهر 1402
  • تاریخ پذیرش 19 آبان 1402