انقلاب پژوهی

انقلاب پژوهی

زمینه‌ها و ساختار شکل‌گیری دیپلماسی عمومی شیعی جمهوری اسلامی ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانش آموخته ارشد روابط بین الملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، ایران
2 استادیار گروه روابط بین الملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، ایران
چکیده
دیپلماسی عمومی شیعی جمهوری اسلامی به عنوان بخشی مهم از دیپلماسی عمومی و سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران دارای زمینه‌هایی است که بر اساس این زمینه‌ها، ظرفیت‌ها و محدودیت‌های میدان عملیاتی دیپلماسی عمومی شیعی جمهوری اسلامی ایران پدید آمده است. این امر، زمینه‌های فرهنگی و ایدئولوژیک قدرتمندی را در جهت تقویت گروه‌های متشکل در سایر کشورها فراهم کرده و یک موقعیت خاص استراتژیک را برای ایران پدید آورده است که به عنوان شمشیری دو لبه در ساختار سیاست خارجی جمهوری اسلامی عمل می‌کند که ظرفیت‌ها و در عین حال هزینه‌هایی را برای سیاست خارجی جمهوری اسلامی پدید آورده است. 3 عامل قدرت نرم جمهوری اسلامی ایران، موقعیت استراتژیک ایران و فرآیندهای تصمیم سازی در دیپلماسی عمومی جمهوری اسلامی، زمینه‌هایی هستند که بر اساس آنها دیپلماسی عمومی شیعی جمهوری اسلامی ایران شکل گرفته است. این زمینه‌ها با امتیازات و چالش‌هایی که پدید آورده‌اند کم و کیف عملیاتی کردن ابعاد مختلف دیپلماسی عمومی شیعی جمهوری اسلامی را تعیین کرده و قوت و ضعف هر یک از این ابعاد را تعیین می‌کنند. شناخت و بررسی این زمینه‌ها عاملی کلیدی در درک چیستی و چگونگی دیپلماسی عمومی شیعی جمهوری اسلامی ایران به شمار می‌رود که در این مقاله به شناخت و بررسی ابعاد مختلف آن پرداخته‌ایم. 
کلیدواژه‌ها

موضوعات


خمینی، روح‌الله (1392)، ولایت‌فقیه، تهران: موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره)
داد اندیش، پروین، احدی، افسانه (1390)، «جایگاه دیپلماسی عمومی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه روابط خارجی، سال سوم، شماره اول.
عیوضی، محمدرحیم، نوازنی، علی، علی محمدی، فریبا (1395) «قدرت نرم جمهوری اسلامی ایران و جریان‌های سیاسی شیعه غرب آسیا»، دو فصلنامه علمی- پژوهشی جامعه‌شناسی سیاسی جهان اسلام، دوره ۴، شماره ۲
قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران.
قرآن کریم.
متقی، ابراهیم، شایسته، حمید (۱۳۹۶)، «دیپلماسی عمومی جمهوری اسلامی، ظرفیت­‌ها و چالش‌­ها»، فصلنامه مطالعات منافع ملی، سال دوم، سال دوم، شماره هشتم.
محقق داماد، مصطفی (1394)، قواعد فقه، بخش مدنی، تهران: آگاه.
 
Day, Stephen W. (2012) Regionalism and Rebellion in Yemen: A Troubled National Union,( New York: Cambridge University Press) : p. 31
Gilboa, Eytan .(2008) Searching for a Theory of Public Diplomacy. ANNALS, AAPSS, 616, March: 74
Golkar, Saeid ( 2013). The Islamic Republic’s Art of Survival: Neutralizing Domestic and Foreign Threats, Policy Focus, no. 125 (Washington D.C.: Washington Institute for Near East Policy).
Haykel, Bernard. (2003). Revival and Reform in Islam: The Legacy of Muhammad al-Shawkani, Cambridge: Cambridge University Press.
Imams and Emirs: State, Religion and Sects in Islam (1990), London: Saqi Books, 136-41, 198-202
Maleki, Abbas. (2019) “Iran’s Foreign Policy: From Idealism to Realism,” Majalleh Siasat Khareji (The Journal of Foreign Policy), 10, No. 3 (1989), pp. 348-78.
Paunic, Natalia (2016). The Rising Shi’a Crescent: Iranian Smart Power and Implications forthe Middle East, Central Asia, and the Persian Gulf, Carleton Review of International Affairs, Vol. 3 .p.77
Reisinezhad, Arash. The Shah of Iran, the Iraqi Kurds, and the Lebanese Shia.Switzerland: Springer International.
Wastnidge, Edward. (2015) “The Modalities of Iranian Soft Power: From Cultural Diplomacy to Soft War,” Politics 35, nos. 3-4 :364-377.
 
 
بررسی نظریه «مقاومت» در قرآن: آیات مقاومت،( 1/03/1398). https://farsi.khamenei.ir/. (accessed august 18, 2023)
بیانات در دیدار جمعی از پاسداران و خانواده‌های آنان( 19/01/1398): https://farsi.khamenei.ir/ . (accessed august 20, 2023)
بیانات در دیدار مداحان اهل‌بیت علیهم‌السلام (26/11/1398) https://farsi.khamenei.ir (accessed august 24 , 2023)
تنهایی استراتژیک معادل انزوای ایران نیست.(11/11/1399) https://www.etemadnewspaper.ir/fa/main/detail/16292. (accessed august 11, 2023)
جایگاه مرجعیت و حوزه های دینی مجله معارف اسلامی  ، شماره 59 ، (آذر، دی، بهمن و اسفند 1383)
دانشنامه مجازی مکتب اهل بیت(ع(،  https://fa.wikishia.net
Shireen Hunter, “Iran’s Geopolitical Predicament and Its Consequences,” Loble Log, accessed January 5, 2020, https://lobelog.com/irans-geopolitical-predicament-and-its-consequences/. (accessed November 29, 2023).

  • تاریخ دریافت 19 آبان 1402
  • تاریخ بازنگری 23 آذر 1402
  • تاریخ پذیرش 24 دی 1402